Mối Đe Dọa Sinh Học

Cận cảnh về các cụm vi khuẩn trong một đĩa Petri

Tác nhân sinh học là các sinh vật hoặc độc tố có thể khiến con người, vật nuôi và cây trồng tử vong hoặc tàn phế. Tấn công sinh học là việc phát tán có chủ ý các mầm bệnh hoặc các chất sinh học khác mà có thể làm cho quý vị nhiễm bệnh.

Có ba nhóm tác nhân sinh học cơ bản có khả năng sẽ được sử dụng làm vũ khí đó là vi khuẩn, vi-rút và độc tố. Hầu hết các tác nhân sinh học đều khó phát triển và duy trì. Nhiều tác nhân sinh học bị phá hủy nhanh chóng khi tiếp xúc với ánh sáng mặt trời và các yếu tố môi trường khác, mặc dù các tác nhân sinh học khác, chẳng hạn như bào tử bệnh than, sống rất lâu. Tác nhân sinh học có thể được phân tán bằng cách xịt vào không khí,  bằng cách lây nhiễm cho các động vật truyền bệnh tới con người và bằng cách làm nhiễm bẩn thức ăn và nước. Các phương thức truyền bệnh bao gồm:

  • Xon khí - tác nhân sinh học được phân tán vào trong không khí, tạo thành một màng sương bụi có thể trôi dạt hàng dặm. Việc hít phải tác nhân này có thể gây bệnh ở người và động vật.
  • Động vật - một số bệnh do côn trùng và động vật lây truyền, chẳng hạn như bọ chét, chuột, ruồi, muỗi và vật nuôi.
  • Nhiễm bẩn thức ăn và nước - một số sinh vật và độc tố gây bệnh có thể sống dai dẳng trong các nguồn tiếp liệu thức ăn và nước. Có thể tiêu diệt hầu hết các loại vi trùng và khử hoạt tính độc tố bằng cách nấu chín thức ăn và đun sôi nước. Việc đun sôi nước trong một phút tiêu diệt hầu hết các loại vi trùng, tuy nhiên một số loại khác yêu cầu đun sôi lâu hơn. Thực hiện theo các hướng dẫn chính thức.
  • Từ người sang người - cũng có thể lây truyền một vài tác nhân gây nhiễm trùng. Con người vẫn là nguồn lây nhiễm các loại vi-rút đậu mùa, dịch hạch và vi-rút Lassa.

Thông tin cụ thể về các tác nhân sinh học sẵn có thông qua Trung Tâm Kiểm Soát và Phòng ngừa Dịch Bệnh.

Trước

Mẻ cấy vi khuẩn đang phát triển trong đĩa petri.

Trước Khi Xảy Ra Mối Đe Dọa Sinh Học

Không giống như vụ nổ bom, vụ tấn công sinh học có thể có hoặc không rõ ràng ngay lập tức. Mặc dù có thể quý vị sẽ thấy các dấu hiệu của một cuộc tấn công sinh học, như thỉnh thoảng có trường hợp gửi các bức thư chứa bệnh than, nhưng có lẽ nhiều khả năng hơn là việc các nhân viên chăm sóc sức khỏe địa phương sẽ báo cáo một mẫu bệnh bất thường hoặc sẽ có một loạt những người bị bệnh tìm kiếm chăm sóc y tế khẩn cấp. Quý vị sẽ có thể tìm hiểu về mối nguy hiểm này thông qua chương trình phát sóng của đài phát thanh hoặc truyền hình về trường hợp khẩn cấp hoặc dấu hiệu nào đó khác được sử dụng trong cộng đồng của mình. Quý vị có thể nhận được cuộc gọi điện thoại hoặc nhân viên ứng phó trong trường hợp khẩn cấp có thể đến nhà quý vị.

Quý vị có thể thực hiện các điều sau để tự bảo vệ mình, gia đình và tài sản của quý vị khỏi các tác động của mối đe dọa sinh học:

  • Chuẩn bị Bộ Đồ Tiếp Liệu Trong Trường Hợp Khẩn Cấp, bao gồm các vật dụng như thức ăn khó hư hỏng, nước, đài chạy bằng pin hoặc quay tay, đèn pin và pin dự phòng.
  • Lập Kế Hoạch cho Trường Hợp Khẩn Cấp cho Gia Đình. Gia đình quý vị có thể không ở cạnh nhau khi thảm họa tấn công, do đó điều quan trọng là biết cách liên hệ với nhau, cách để gặp lại nhau và điều quý vị sẽ làm trong trường hợp khẩn cấp.
    • Lập kế hoạch về các địa điểm gia đình quý vị sẽ gặp mặt nhau, cả bên trong và bên ngoài khu dân cư nơi quý vị cư trú.
    • Có thể việc gọi điện thoại đường dài sẽ dễ hơn gọi trong thành phố, do đó một người liên hệ ở khác thành phố sẽ phù hợp hơn để liên lạc giữa các thành viên gia đình bị chia cách.
    • Quý vị cũng có thể muốn hỏi thông tin về kế hoạch cho trường hợp khẩn cấp tại những nơi mà gia đình quý vị dành thời gian ở đó: nơi làm việc, nhà trẻ và trường học. Nếu không có kế hoạch nào, hãy xem xét việc tình nguyện giúp lập kế hoạch.
    • Biết các hệ thống cảnh báo và các kế hoạch ứng phó thảm họa của cộng đồng quý vị.
    • Thông báo cho người chăm sóc và người giữ trẻ về kế hoạch của quý vị.
    • Lập kế hoạch cho thú cưng của quý vị
  • Kiểm tra với bác sĩ của quý vị để đảm bảo rằng tất cả các loại chủng ngừa cần thiết hoặc được đề xuất đều là loại mới nhất. Trẻ em và người già là các đối tượng đặc biệt dễ bị tổn thương trước các tác nhân sinh học.
  • Xem xét việc lắp đặt bộ lọc Bụi trong Không Khí Hiệu Suất Cao (HEPA) trong ống gió hồi của lò sưởi của quý vị. Các bộ lọc này loại bỏ các hạt trong phạm vi từ 0,3 đến 10 micrômét và sẽ lọc bỏ hầu hết tác nhân sinh học có thể xâm nhập vào nhà quý vị. Nếu quý vị không có hệ thống sưởi ấm hoặc làm mát trung tâm, có thể sử dụng bộ lọc HEPA di động độc lập.
Hệ Thống Lọc trong Các Tòa Nhà

Các chủ sở hữu và quản lý tòa nhà cần xác định loại và cấp độ hệ thống lọc trong các kết cấu của họ và cấp độ bảo vệ khỏi các tác nhân sinh học mà hệ thống đó cung cấp. Viện Quốc Gia về An Toàn và Sức Khỏe Nghề Nghiệp (NIOSH) cung cấp các hướng dẫn kỹ thuật về chủ đề này trong ấn phẩm của họ Hướng Dẫn về Các Hệ Thống Lọc và Làm Sạch Không Khí để Bảo Vệ Các Môi Trường Tòa Nhà Khỏi Các Cuộc Tấn Công Hóa Chất, Sinh Học hoặc Phóng Xạ trong Không Khí. Để có được bản sao, hãy gọi 1 (800) 35NIOSH hoặc truy cập vào trang Web của Viện Quốc Gia về An Toàn và Sức Khỏe Nghề Nghiệp  và yêu cầu tải xuống Ấn Phẩm 2003-136 của NIOSH.

Sử Dụng Bộ Lọc HEPA

Bộ lọc HEPA hữu ích trong các cuộc tấn công sinh học. Nếu quý vị có hệ thống sưởi ấm và làm mát trung tâm trong nhà kèm bộ lọc HEPA, hãy tiếp tục bật nếu hệ thống đang hoạt động hoặc bật quạt lên nếu hệ thống đang không hoạt động. Việc di chuyển không khí thông qua bộ lọc sẽ giúp loại bỏ các tác nhân từ không khí. Nếu quý vị có bộ lọc HEPA di động, hãy mang theo vào căn phòng bên trong nơi quý vị sẽ tìm kiếm nơi trú ẩn và bật bộ lọc lên.

Nếu quý vị ở trong một căn hộ hoặc tòa nhà văn phòng có hệ thống sưởi ấm và làm mát trung tâm, hiện đại, bộ lọc của hệ thống đó cần cung cấp mức bảo vệ an toàn tương ứng khỏi các chất gây nhiễm bẩn sinh học bên ngoài.

Các bộ lọc HEPA sẽ không lọc các tác nhân hóa chất.

Trong suốt quá trình

Trong Khi Xảy Ra Mối Đe Dọa Sinh Học

Bằng chứng đầu tiên của vụ tấn công có thể là khi quý vị chú ý thấy các triệu chứng gây ra do phơi nhiễm với tác nhân. Hãy thực hiện theo các hướng dẫn sau đây trong khi xảy ra mối đe dọa sinh học:

  • Trong trường hợp xảy ra vụ tấn công sinh học, các viên chức y tế công cộng có thể không cung cấp thông tin ngay lập tức về điều quý vị cần làm. Sẽ phải mất thời gian để xác định chính xác đó là bệnh gì, cách điều trị và những ai đang gặp nguy hiểm. Tuy nhiên, quý vị cần xem ti vi, nghe đài hoặc tra cứu trên Internet để biết các tin tức và thông tin chính thức bao gồm các dấu hiệu và triệu trứng của bệnh, các khu vực đang gặp nguy hiểm, liệu thuốc men hoặc các loại vắc-xin có được phân phát hay không và các địa điểm quý vị cần tìm kiếm chăm sóc y tế nếu mắc bệnh.
  • Nếu quý vị biết về một chất không bình thường và đáng ngờ, hãy nhanh chóng tránh xa.
  • Tự bảo vệ mình. Che mũi và miệng của quý vị bằng nhiều lớp vải có thể lọc không khí nhưng vẫn cho phép hít thở. Ví dụ: hai đến ba lớp vải cotton chẳng hạn như áo sơ mi, khăn tay hoặc khăn tắm. Nếu không, một vài lớp khăn giấy lụa hoặc khăn giấy loại dày cũng có tác dụng.
  • Có thể có các thời điểm quý vị muốn xem xét việc đeo khẩu trang để giảm lây lan mầm bệnh nếu bản thân quý vị bị bệnh hoặc để tránh tiếp xúc với các loại mầm bệnh truyền nhiễm nếu những người khác xung quanh quý vị bị bệnh.
  • Nếu quý vị đã phơi nhiễm tác nhân sinh học, hãy cởi bỏ và cho quần áo cùng các vật dụng cá nhân vào túi. Thực hiện theo hướng dẫn chính thức về cách xử lý các vật dụng bị nhiễm bẩn.
  • Tắm bằng xà phòng và nước và mặc quần áo sạch.
  • Liên hệ với các cơ quan có thẩm quyền và tìm kiếm hỗ trợ y tế. Quý vị có thể được khuyên là cần tránh xa những người khác hoặc thậm chí là được kiểm dịch.
  • Nếu thành viên gia đình bị bệnh, điều quan trọng là cần phải đề phòng.
  • Tuy nhiên, đừng cho rằng quý vị cần tới phòng cấp cứu bệnh viện hay rằng bất kỳ bệnh tật nào đều do kết quả của vụ tấn công sinh học. Các triệu chứng của nhiều loại bệnh thường gặp có thể chồng chéo lên nhau.
  • Sử dụng hiểu biết thông thường, thực hiện vệ sinh tốt và sạch sẽ để tránh lây lan mầm bệnh và tìm kiếm dịch vụ y tế.
  • Xem xét liệu quý vị có nằm trong nhóm hoặc khu vực mà các cơ quan có thẩm quyền cho là đang gặp nguy hiểm hay không.
  • Nếu triệu chứng của quý vị giống với những gì được mô tả và quý vị nằm trong nhóm được xem là có nguy cơ, hãy lập tức tìm kiếm chăm sóc y tế cấp cứu.
  • Thực hiện theo hướng dẫn của bác sĩ và các viên chức sức khỏe công cộng khác.
  • Nếu đó là bệnh truyền nhiễm, hãy yêu cầu được đánh giá và điều trị y tế. Quý vị có thể được khuyên là cần tránh xa những người khác hoặc thậm chí là được kiểm dịch kỹ lưỡng.
  • Đối với các bệnh không truyền nhiễm, hãy yêu cầu được đánh giá và điều trị y tế.
  • Trong trường hợp khẩn cấp về sinh học đã được công khai hoặc dịch bệnh đang phát triển, có thể cần tránh xa khỏi những nơi đông người để tránh lây nhiễm cho người khác.
Che Mũi và Miệng của Quý Vị

Chuẩn bị ứng biến với những gì quý vị sẵn có trong tay để bảo vệ mũi, miệng, mắt và các vết cắt trên da. Bất kỳ thứ gì vừa vặn để che mũi và miệng, bao gồm bất kỳ miếng vải cotton dệt dày nào, có thể giúp lọc chất gây nhiễm bẩn trong trường hợp khẩn cấp. Điều rất quan trọng là hầu hết lượng khí quý vị hít vào đều đi qua khẩu trang hoặc khăn chứ không phải là xung quanh khẩu trang hoặc khăn. Làm bất cứ điều gì có thể để thích hợp nhất cho con quý vị. Cũng có nhiều loại khẩu trang khác nhau sẵn có tại các cửa hàng ngũ kim được xếp loại dựa trên việc chúng có thể lọc hạt bụi nhỏ ở mức nào trong môi trường công nghiệp. Khẩu trang vải thông thường có thể lọc một số "chất bẩn" hoặc mầm bệnh trong không khí quý vị có thể hít vào cơ thể mình, nhưng có thể sẽ không bảo vệ quý vị khỏi các khí hóa chất.

Các Triệu Chứng và Vệ Sinh

Nếu thành viên gia đình có bất cứ triệu chứng nào dưới đây, hãy cách ly người đó khỏi những người khác nếu có thể, thực hiện vệ sinh tốt và sạch sẽ để tránh lây lan mầm bệnh và tìm kiếm dịch vụ y tế.

  • Sốt trên 100 độ
  • Buồn nôn và nôn mửa
  • Đau bụng
  • Tiêu chảy
  • Mặt tái hoặc đỏ rựng
  • Nhức đầu
  • Ho
  • Đau tai
  • Chảy nước mũi đặc
  • Đau họng
  • Da phát ban hoặc nhiễm trùng
  • Mắt đỏ hoặc hồng
  • Mất cảm giác thèm ăn
  • Mất năng lượng hoặc giảm hoạt động

VỆ SINH

Nếu người nào đó bị bệnh, quý vị cần thực hiện vệ sinh tốt và sạch sẽ để tránh lây lan mầm bệnh.

  • Rửa tay thường xuyên bằng nước và xà phòng.
  • Không dùng chung thức ăn hoặc đồ dùng ăn uống.
  • Che miệng và mũi khi ho hoặc hắt hơi.
  • Xem xét việc cho người bệnh đeo khẩu trang để tránh lây lan mầm bệnh.
  • Lập kế hoạch chia sẻ thông tin liên quan đến sức khỏe cho người khác, đặc biệt là những người có thể cần giúp đỡ để hiểu được tình huống và các biện pháp cụ thể nào cần thực hiện.

Sau

Sau Khi Xảy Ra Mối Đe Dọa Sinh Học

Trong một số trường hợp, chẳng hạn như trường hợp các lá thư chứa bệnh than vào năm 2001, mọi người có thể được báo nguy về sự phơi nhiễm tiềm ẩn. Nếu rơi vào trường hợp này, hãy chú ý sát sao tất cả các cảnh báo và hướng dẫn chính thức về cách xử lý. Việc cung cấp dịch vụ y tế cho trường hợp về sinh học có thể được xử lý khác để ứng phó với nhu cầu ngày càng cao. Các quy trình sức khỏe công cộng cơ bản và các phác đồ y tế về việc xử lý phơi nhiễm với các tác nhân sinh học tương tự nhau đối với bất kỳ bệnh truyền nhiễm nào. Điều quan trọng là quý vị cần chú ý nghe hướng dẫn chính thức qua đài, ti vi và các hệ thống báo nguy trong trường hợp khẩn cấp.

Thuốc kháng sinh

Mặc dù thuốc kháng sinh thường là phương pháp điều trị phù hợp cho các bệnh tật có liên quan đến vũ khí sinh học, loại thuốc cụ thể phải đúng bệnh để có thể mang lại hiệu quả. Ví dụ như một loại thuốc kháng sinh có thể phù hợp để điều trị phơi nhiễm bệnh than nhưng lại không phù hợp để điều trị bệnh đậu mùa. Tất cả các loại thuốc kháng sinh có thể gây ra các tác dụng phụ bao gồm phản ứng nghiêm trọng. Hãy lập kế hoạch trao đổi trước với nhà cung cấp dịch vụ chăm sóc y tế của quý vị về điều gì tốt nhất cho gia đình của quý vị.

Hãy truy cập vào Trung Tâm Kiểm Soát và Phòng Ngừa Dịch Bệnh để có danh sách đầy đủ về các tác nhân/bệnh tật tiềm ẩn và các phương pháp điều trị phù hợp.

Thêm Thông Tin

Ấn Phẩm

Nếu quý vị cần thêm thông tin về bất kỳ chủ đề nào trong số này, các nguồn lực sau có thể hữu ích.

Các Trang Web Liên Quan

Tìm thêm thông tin về cách lập kế hoạch và chuẩn bị cho mối đe dọa sinh học và tìm hiểu các nguồn lực sẵn có bằng cách truy cập vào các trang web sau đây:

Hãy Nghe Các Viên Chức Địa Phương

Tìm hiểu về các kế hoạch cho trường hợp khẩn cấp được chính quyền tiểu bang và địa phươngcủa quý vị thiết lập trong khu vực của mình. Trong bất kỳ trường hợp khẩn cấp nào, luôn phải nghe những hướng dẫn mà các viên chức quản lý trường hợp khẩn cấp địa phương đưa ra.

Last updated: 12/06/2013 - 04:11 PM